«دنیا سرای آزمایش»
باسمهتعالی
«دنیا سرای آزمایش است»
محمد بارونی
امتحان ابزار و وسیلهای است که میزان شناخت و آگاهی، توانایی و توانمندی، صبر و شکیبایی، مهارت و کاردانی، و ایمان و تقوای یک فرد با خودش یا با دیگر افراد سنجیده میشود. مثلاً میزان شناخت و آگاهی را با امتحان و آزمون، قدرت بدنی را با وزنهبرداری، صبر و شکیبایی را باتحمل سختیها، شجاعت و بیباکی را در رویارویی با دشمن در میدانهای نبرد، مهارت و کاردانی را آزمونهای عملی و بندگی کسی را با اطاعت از فرمان خدا و ایمان و اعتقاد وی به پروردگار عالمیان سنجیده میشود.
امتحان یکی از سنتهای الهی است؛ یعنی از قوانین حتمی و تغییرناپذیری است که خداوند متعال در خلقت تاریخ قرار داده است و همه انسانها و اقوام مورد امتحان و آزمایش قرار میگیرند.
در آیه ۳۵ سوره انبیا آمده است که ما شما را به خیر و شر (چون ثروت و تهیدستی، سلامتی و بیماری، امنیت و بلا) آزمایش میکنیم.
و همچنین در آیه دوم سوره عنکبوت میخوانیم که «آیا مردم پنداشتهاند که چون بگویند مؤمن شدهایم رهایشان میکنیم؟ و (بهوسیله مال، مقام، اولاد، جانشان، تکالیف و حوادث) امتحان نمیشوند؟ بیتردید کسانی که پیش از آنان بودند در بوته آزمایش قرار دادیم.»
آری ابزار امتحان هر کس با دیگری گاهی تفاوت دارد گاهی ابزار امتحان مالی است و گاهی جانی، گاهی سلامتی است و زمانی بیماری، گاهی گرسنگی است و زمانی سیری، گاهی کاهش نعمتهاست و زمان دیگری روزی فراوان. بله همه احکام الهی برای بندگان ابزار امتحان هستند.
امیر بیان حضرت علی علیهالسلام در سخنی واجب بودن روزه را برای آزمودن اخلاص مردم بیان میکند و میفرماید: «ازآنجاکه روزه یک عبادت پنهانی است و جلوه ظاهری ندارد برای آزمودن اخلاص مردم است.»
در سوره بقره آیه ۱۵۵ خداوند متعال میفرماید: «مسلماً شما را به چیزی از ترس، گرسنگی و کاهش بخشی از اموال و جانها و نیز محصولات نباتی (ثمرات باغ زندگی چون پسران و دخترانتان) آزمایش میکنیم (تا مشخص شود چه کسی در برابر هجوم بلاهای آزمایشی در مدار دین میماند و چه کسی طاقت نمیآورد و دینگریز میشود.»
البته امتحانهای الهی فقط برای آدمیان نیست گاهی فرشتگان الهی هم آزمایش میشوند تا صف آنان بهتناسب اطاعتشان از هم جدا شود.
داستان سجده فرشتگان بر آدم که از گل و خاک است آزمون خداست، داستان حضرت ابراهیم و قربانی فرزندش اسماعیل آزمونی دیگر است و داستان حضرت ایوب باآنهمه دردها و رنجها آزمونی بزرگ است.
میتوان در یک عبارت کوتاه گفت که زندگی دنیایی، دوران امتحان و آزمون است و هر کس با ابزاری سنجیده میشود و مهمترین نکته این آزمونها این است که انسان مطیع پروردگار و تسلیم فرمانهای او باشد و در امتحانات سربلند گردد.
لذا رمز عبور از این گذرگاه و موفقیت در آزمونهای الهی تقویت ایمان و پاکی درون از وسوسههای شیطانی و تحمل سختیها برای ورود به قرارگاه اصلی و دنیای جاوید و پایدار آخرت است.
بهیقین کسی که در این دنیا از امتحان الهی سربلند بیرون آید در آخرت نیز حسابش آسان و عبورش از صراطی که گفته میشود از مو باریکتر و از شمشیر برندهتر است سریع و بیخطر است و در بهشت زیبایی که خداوند به بندگانش وعده داده است سکونت ابدی خواهند گزید.
«به این امید که همه ما از فرزندان آخرت باشیم نه از بردگان دنیا»
ان شاالله